Antalya'da gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler COP31 İklim Zirvesi, üzerinde mutabakat sağlanamayan taslak metin nedeniyle resmî kapanış süresini aşarak uzatıldı. Yaklaşık 200 ülkenin temsilcileri, enerji güvenliği, finansman ve iklim hedefleri konusundaki derin görüş ayrılıklarını aşmak için yoğun bir müzakere sürecinden geçiyor.
Türkiye ve Avustralya'nın 'Elektrifikasyon' Teklifi
Zirve başkanlığını yürüten Türkiye Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, genel kurulda yaptığı konuşmada tarafları ortak bir zeminde buluşmaya davet etti. Türkiye ve zirvenin diğer ev sahibi Avustralya, küresel ekonominin elektrifikasyonu üzerinden bir çözüm yolu öneriyor. Bu plana göre, 2035 yılına kadar nihai enerji talebinin yüzde 35'inin elektrikle karşılanması hedefleniyor. Ancak pek çok ülke, bu elektriğin yenilenebilir kaynaklardan ziyade fosil yakıtlarla üretilebileceği endişesini taşıyor.
Fosil Yakıtlar Üzerinden Görüş Ayrılığı
Zirveye sunulan ikinci taslak metinde fosil yakıtlara dair ifadelerin çıkarılması, Avrupa Birliği ve çeşitli ülkelerin sert tepkisine yol açtı. Fransa, Panama ve Solomon Adaları gibi ülkelerin aralarında bulunduğu bir grup, nihai metinde fosil yakıtlardan çıkışın açıkça yer alması gerektiğini vurguladı. Panama Çevre Bakanı Juan Carlos Navarro, süreci tıkayan unsurları eleştirirken, Vanuatu İklim Bakanı Ralph Regenvanu taslağı hayal kırıklığı verici olarak nitelendirdi.
Finansman ve İklim Hedefleri
Müzakereler sadece enerji kaynaklarıyla sınırlı kalmıyor. Gelişmekte olan ülkeler, zengin ulusların iklim değişikliğiyle mücadele konusundaki finansal yükümlülüklerini yerine getirmediğini belirtiyor. Gana Çevre Bakanı Zanetor Agyeman-Rawlings, kıtanın kaynak desteği içermeyen bildirilere rıza göstermeyeceğini ifade etti. Zirvede, 2015 Paris Anlaşması'nda belirlenen 1,5 derece sıcaklık artışı hedefinin aşılma riski de derin bir endişe kaynağı olarak öne çıkıyor.
Müzakereler Hafta Sonuna Sarktı
Avustralya İklim Bakanı Chris Bowen, delegasyonlar arasında uzlaşma sağlamak adına temaslarını sürdürdüklerini belirterek, sürecin tamamlanması için ne kadar gerekirse o kadar çalışacaklarını vurguladı. Uzmanlar, İran'daki jeopolitik gerilimlerin ve küresel petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların, iklim zirvesindeki genel beklentileri düşürdüğünü belirtiyor. Yeni bir taslak metnin hafta sonu görüşülmesi bekleniyor.








Metin uzadıkça iklim krizi beklemiyor maalesef.
1,5 derece hedefinin tehlikede olduğu söyleniyor ama kararlar hâlâ yumuşak. Bilim bu kadar net uyarırken, metindeki her kelimeyi sulandırmak gerçekten gelecek kuşaklara haksızlık.
Fosil yakıt ifadesinin taslaktan tamamen çıkarılması bayağı rahatsız edici. En azından takvimli, somut bir azaltım ve çıkış planı yazılmadan bu metne güvenmek zor.
Gelişmekte olan ülkelerin finansman isyanı çok haklı; yıllardır söz veriliyor ama kasalar pek açılmıyor. Sonra da herkes iklim hedefi tutmadı diye birbirini suçluyor.
Elektrifikasyon hedefi kulağa iyi geliyor ama kaynağı berrak değil. Yenilenebilir payı net yazılmadıkça, fosil lobisinin eline koz veriliyormuş gibi duruyor.
Hafta sonuna sarkan müzakere değil, aslında yıllardır sarkan sorun.
Metne fosil çıkışı yazmaya bile cesaret edemiyorlarsa durum vahim.
Zengin ülkeler parayı vermeden bu iş dönmez.
200 ülke var ama ortak akıl hâlâ ortada yok.
Avrupa bastırmasa fosil yakıtlar yine aradan sıyrılacak galiba.
Finansman işi çözülmeden bu kararlar kâğıtta kalır.
1,5 derece hedefi resmen elimizden kayıyor gibi.
Elektrifikasyon tamam da elektrik kömürden gelirse ne değişecek?
Fosil yakıt ifadesini metinden silmek nasıl bir fikir ya?
Zirvenin uzaması iyi ama sonuç çıkmazsa neye yarar?